Foruan aurkitutako zeramika zati bateko gladiadore-eszena bat gehitu dio Arkeologia Museoak bere «Museoa Aztarnaz Aztarna» programari
Euskara, Kultura eta Kirol Saila
Nabarmendutako pieza berria terra sigillatazko ontzi erromatar bat da, borroka-irudikapen singular batez dekoratua, non retiarius bat eta thraex bat identifikatu diren. Hari esker, hobeto ezagut ditzakegu antzinako Erromak Bizkaian sortutako eguneroko bizitza, merkataritza eta kultura materiala.
Pieza hori Arkeologia Museoan bisitatu ahal izango da irailaren 30era arte. Bizkaiko Foru Aldundiaren Arkeologia Museoak bere gordailuetatik datorren pieza berri bat gehitu dio «Museoa Aztarnaz Aztarna» programari. Ekimen horrek, hain zuzen, azpimarra jartzen du museoak kontserbatutako funts arkeologiko berezietan.
Dragendorff 37 tipologiako ontzi baten gorputzari dagokio pieza. Halako ontziak, terra sigillata dekoratuzkoak, arrautza-friso baten azpian kokatutako metopez apainduta daude. Metopa horietako batean, bi gladiadoreren arteko borroka-eszena aparta kontserbatu da, gure lurraldeko aurkikuntza arkeologikoetan oso ohikoa ez den irudikapen bat.
Espezialisten arabera, litekeena da borrokalarietako bat retiarius bat izatea. Gladiadore mota horren elementu bereizgarria, sarea, ez dago irudikatuta, baina retiarius batzuek sareak erabiltzeari utzi zioten denborarekin. Gainera, eskuetan daraman armak, hiruhortz tradizionala baino gehiago, lantza dirudi.
Aurkaria, berriz, baliteke thraex bat izatea, ezaugarri hauei erreparatzen badiegu: gandor dekoratu batekiko kasko albo-luzanga, armarri txikia edo parmula, berna-babesak eta sica, borrokalarien kategoria horren bereizgarria den ezpata kurbatua.
Terra sigillatazko pieza Foruko aztarnategi erromatarretik dator, hau da, Urdaibairen bihotzetik. Kokagune hori Bizkaiko erreferente arkeologiko nagusietako bat da Erromak lurraldean izandako ezarpena ulertzeko. Azken hamarkadetan egindako indusketek lurrazalera ekarri dituzte eraikinak, etxe-egiturak, lantegi metalurgikoak eta material arkeologikoen bilduma handi bat; besteak beste, zeramikak, txanponak eta eguneroko erabilerako objektuak, K.o. I. eta IV. mendeen artean datatuak.
Zeramika zatia aurkitu zen lekua 3. egitura deritzon eraikinarekin lotuta dago, zeina, hasieran ziurrenik funtzio militarra izan ondoren, artisautza-leku edo lantegi bilakatu zen. Testuinguru horrek informazio baliotsua ematen du kokaguneak historian zehar barnean zuen guneen eta jardueren eraldaketari buruz.
Terra sigillata mundu erromatarreko zeramika-produkzio bereizgarrienetako bat da. Pasta fina, akabera gorrixka distiratsua eta dekorazio moldeatu edo zigilatuak ditu ezaugarri nagusiak. Ekoizpen-zentro handietan fabrikatua, zeramika mota horrek dakarren lekukotasuna funtsezkoa da merkataritza-sareak, truke ekonomikoak eta erromanizazio-prozesuak ezagutzeko.
Duen balio artistiko eta kulturalaz gain, terra sigillatak berebiziko interes zientifikoa du; izan ere, haren formek, dekorazioek eta lantegi-zigiluek posible egiten dute testuinguru arkeologikoak zehaztasun handiz datatzea. Foruan horrelako materialak egoteak agerian jartzen du kokagunea Erromako dinamika komertzial eta kulturaletan integratu zela eta harremanak izan zituela inperioko hainbat lurralderekin.
«Museoa Aztarnaz Aztarna» programari pieza berri hori gehituta, Arkeologia Museoak betiere jarraitzen du bere bildumetako pieza singularrak jendeari ezagutarazten eta Bizkaiko ondare arkeologikoari eta haren erromatar iraganari buruzko jakintza zabaltzeko lanean laguntzen.
