Orduña 10-12-2022 Beatriz Artolazabal ha visitado el Cementerio de Orduña para seguir las labores de exhumación que desde el martes se están llevando a cabo. Con ella, han asistido también, José Antonio Rodríguez Ranz, viceconsejero de Derechos Humanos, Memoria y Cooperación, y Aintzane Ezenarro, directora del Instituto de la Memoria, la Convivencia y los Derechos Humanos, Gogora. A la visita institucional de hoy, han acudido familiares de tres víctimas de la prisión franquista. Concretamente, se trata de familiares de Bernardo Rodríguez Rincón, Domingo Galindo González y Saturnino Frutos Rubio. Todos ellos fallecieron en marzo de 1941 en la prisión Central de Orduña y provenían de la cárcel de Castuera, en Badajoz. os trabajos de exhumación que se están llevando a cabo desde el martes en el cementerio de Orduña han permitido localizar ya 53 restos víctimas de la prisión franquista situada en la ciudad vizcaína. La Sociedad de Ciencias Aranzadi prospecta también otras zonas del cementerio por si pudieran hallarse nuevos enterramientos. /// Urduñako hilerria bisitatu du Beatriz Artolazabalek asteartea ez gero egiten ari diren desobiratze lanak jarraitzeko. Bertan izan dira, halaber, José Antonio Rodríguez Ranz, Giza Eskubide, Memoria eta Lankidetzako sailburuordea, eta Aintzane Ezenarro, Gogora Memoriaren, Bizikidetzaren eta Giza Eskubideen Institutuko zuzendaria. Gaurko bisita instituzionalean, espetxe frankistako hiru biktimaren senideak izan dira. Zehazki, Bernardo Rodríguez Rincón, Domingo Galindo González eta Saturnino Frutos Rubioren senideak dira. Hirurak 1941eko martxoan hil ziren Urduñako espetxe zentralean, eta hirurak Badajozeko Castuera espetxetik ekarri zituzten. Asteartetik Urduñako hilerrian egiten ari diren deshobiratze-lanei esker, dagoeneko Bizkaiko hirian dagoen espetxe frankistaren 53 biktima aurkitu dituzte. Aranzadi Zientzia Elkarteak hilerriko beste kokapen batzuetan prospekzio lan berriak egingo ditu, gorpuzki
Gorpuzkien entrega giza eskubideen eta memoriaren ekimen gisa
Alberto Alonso, Gogora Institutuaren zuzendariak, Ernesto Morales Casadoren gorpuzkiak entregatu dizkio bere familiari Urduñan, frankismoan hildako biktima baten ondorengoak direlarik. Ekitaldi honek gizarterako eta urteetako sufrimenduari aurre egiteko prozesu bat irudikatzen du.
Ernesto Morales Casado 1941eko apirilaren 24an hil zen, Euskal Herriko espetxe frankisten biktima zen, eta orain, 85 urte igaro ondoren, bere gorpuak itzuli zaizkio familiari. Alberto Alonsok adierazi duenez, ekimen honek biktimen oroimenarekin duen konpromisoa erakusten du, eta erakundeen presentzia garrantzitsua da uneren honetan.
Identifikazio prozesuaren garrantzia
Urduñako espetxean 31 biktima identifikatu dira orain arte, eta oraindik 62 pertsona identifikatu gabe daude. Ekimen honek gizarte osoari dagozkion memoria kolektiboko espazio bat eskaintzen die biktima horiei. Gorpuak familiei itzultzeaz gain, DNA laginak jaso eta beste biktima batzuk ere identifikatzeko deia egin du Gogora Institutuak.
Urduñako Espetxe Zentraleko 31 gorpuzki identifikatuetatik 93 pertsonaren gorpuzkiak berreskuratu dira, guztiak izan baitira, gizonezkoak, eta aurretik beste autonomia-erkidego batzuetatik atera zituztenak. Helburua, giza eskubideen berreskurapena eta biktimen memoria zaintzea da.
Programa eta helburua
Hau guztia Eusko Jaurlaritzaren ‘Gerra Zibilean Desagertutako Pertsonak Bilatzeko Programa’ erabiliz garatzen da, desagertutako pertsonen senideen sufrimendua orbaintzen laguntzeko asmoz.
